Unieke restauratie bij Stoomtrein Katwijk Leiden
Het Mondriaan Fonds heeft besloten een bedrag van 80.000 euro ter beschikking te stellen aan de Stoomtrein Katwijk Leiden voor de restauratie van tramlocomotief Vrijland. De locomotief zal nog tot en met 30 december in het museum voor het publiek te zien zijn tijdens de Winterstoomritten die van 27 t/m 30 december plaatsvinden.
De Vrijland werd in 1904 gebouwd door de Duitse fabriek Henschel in Kassel voor de Stoomtram Zutphen Emmerik. Zij reed jarenlang in Gelderland in het gebied de Achterhoek personen- en goederentrams. In 1956 ging de locomotief buiten dienst en werd toen overgedragen aan het Spoorwegmuseum in Utrecht. In 2003 verhuisde de locomotief naar het museum van de Stoomtrein Katwijk Leiden in Valkenburg, gemeente Katwijk. Het bijzondere aan de Vrijland is dat zij nog vrijwel in de originele staat is, waarin zij in 1956 buiten dienst ging omdat de locomotief sindsdien altijd in een museumcollectie is bewaard. Er zijn in Nederland maar vijf tramlocomotieven van dit model bewaard gebleven. Twee daarvan staan in het museum van de Stoomtrein Katwijk Leiden. Bij de restauratie van deze tramlocomotief zal de originele toestand behouden blijven.
Minister van Engelshoven voor Cultuur heeft in 2018 besloten een budget ter beschikking te stellen van 1 miljoen Euro voor de restauratie van mobiel erfgoed. De Stoomtrein Katwijk Leiden is een van de eerste organisaties aan wie nu geld is toegekend voor restauratie. In het museum staan diverse replica’s van originele gebouwen uit de Geldersche Achterhoek. Dit zijn onder meer het station van Gorssel en de stoomlocomotievenloods van Doetinchem van de Stoomtram Zutphen Emmerik. Met de restauratie van tramlocomotief Vrijland van hetzelfde trambedrijf ontstaat dus straks een uniek ensemble van historische gebouwen en de locomotief die daar dienst deed. De restauratie van de Vrijland zal in 2019 beginnen en twee tot drie jaar in beslag nemen. Het publiek zal de restauratie via de website kunnen volgen en ook in het museum wordt aandacht besteed aan de restauratie.
Het is voor de Stoomtrein Katwijk Leiden voor de achtste keer dat zij een stoomlocomotief restaureert. Het museum ontvangt jaarlijks meer dan 20.000 bezoekers en heeft door haar grote collectie in binnen- en buitenland grote bekendheid. De gehele organisatie draait op 125 vrijwilligers. Gedurende 80 dagen per jaar is het museum voor publiek geopend en daarnaast wordt het museum ook geregeld door groepen bezocht. De combinatie van een treindienst op een spoorbaan van enkele kilometers lengte in het recreatiegebied Valkenburgse meer en een binnen- en buitenmuseum is uniek.